logo ihar

O Programie

WPROWADZENIE DO PROGRAMU WIELOLETNIEGO

Tworzenie naukowych podstaw postępu biologicznego i ochrona roślinnych zasobów genowych źródłem innowacjii wsparcia zrównoważonego rolnictwa oraz bezpieczeństwa żywnościowego kraju”.

Selekcja polegająca na wyborze osobników rodzicielskich następnego pokolenia, jako jedno z podstawowych działań hodowlanych, może być dokonana po ocenie wartości genotypowej organizmów, spośród których zostaną wybrane genotypy do dalszego doskonalenia genetycznego. Z kolei rozwój badań naukowych w zakresie genetyki molekularnej sprawił, że w ostatnich latach decyzja selekcyjna coraz częściej jest wynikiem analizy molekularnej markerów genetycznych. Program uwzględnia wskazane aspekty związane z wdrażaniem postępu biologicznego w hodowli roślin. Zaplanowane prace w Programie przewidują ewaluację badań od analizy fenotypowej do analizy genotypowej, dzięki czemu wyniki prowadzonych w IHAR-PIB prac stricte naukowych, zostają wdrażane niemal na bieżąco do prac rozwojowych, wykonywanych na rzecz hodowli, nasiennictwa i ochrony różnorodności biologicznej. Wyniki prac są na bieżąco publikowane w czasopismach naukowych oraz branżowych, a także prezentowane na konferencjach, szkoleniach i warsztatach.

W Programie zostały ujęte obszary i zadania ważne dla rolnictwa, w tym hodowli roślin i nasiennictwa, które ze względu na koszt ich wykonania, duże ryzyko uzyskania oczekiwanych wyników i odległego zwrotu nakładów nie są atrakcyjne dla innych podmiotów łącznie z przedsiębiorstwami hodowlano-nasiennymi.

Kluczowym elementem dla dalszego rozwoju hodowli roślin i nasiennictwa jest zachowanie i poszerzanie zmienności genetycznej roślin uprawnych, m.in. przez wykorzystywanie dla potrzeb hodowlanych dzikich gatunków pokrewnych. Zmienność genetyczna stanowi niezbędny materiał wyjściowy do genetycznego doskonalenia roślin użytkowych zarówno w drodze selekcji prowadzonej przez rolników jak i klasycznej hodowli roślin oraz współczesnej biotechnologii. Jest również niezbędna w procesie adaptacji roślin do nieprzewidywalnych zmian środowiskowych. Utrzymanie różnorodności i zmienności genetycznej roślin w ekosystemach warunkuje utrzymanie ich równowagi ekologicznej, ma także znaczenie kulturowe, rekreacyjne, estetyczne i biologiczne. Postępująca erozja genetyczna roślin uprawnych i ich gatunków pokrewnych oraz ubożenie roślinności w ekosystemach, w tym w ekosystemach rolniczych, wymusza podejmowanie działań zapobiegających temu procesowi na poziomie krajowym i w skali międzynarodowej. Program podejmuje zadania o charakterze interdyscyplinarnym i integrującym instytucje i dyscypliny naukowe poczynając od genomiki, przez metabolomikę, biotechnologię, biologię, genetykę molekularną i klasyczną, elementy agrotechniki, ochrony roślin, a także ochrony i wykorzystania bioróżnorodności. Holistyczny charakter Programu jest miarą jego innowacyjności.Takie innowacyjne działanie synergiczne na styku różnych dziedzin jest obecnie warunkiem efektywnego postępu w badaniach i wdrożeniach.

Promując uprawę roślin alternatywnych Program przyczyni się do zapobiegania erozji gleby, rekultywacji terenów zdewastowanych i skażonych, poszerzenia źródeł energii odnawialnej a tym samym zwiększenia dochodów gospodarstw rolnych prowadzonych na słabych glebach. Jednym z zadań Programu jest kształtowanie produkcji rolnej zgodnie ze światowymi tendencjami uwzględniającymi wymogi ochrony środowiska naturalnego przy zachowaniu jego walorów krajobrazowych.

Warto nadmienić, iż Program pozostaje w ścisłym związku z europejskimi sieciami naukowymi typu European Research Area Network (ERA-NET), w szczególności ERA-NET-C-IPM, której uczestnikami są IHAR-PIB i Instytut Ogrodnictwa w Skierniewicach, zwany dalej „IO”. Proponowany Program nawiązuje także do problematyki ustanawianego przez Komisję Europejską programu HORYZONT 2020.

ic_biology.png   ic_active.png   ic_grass.png     ic_shield.png   ic_students.png