Close

Vademecum Dawnych Roślin Uprawnych

Vademecum dawnych roślin uprawnych

Denise F. Dostatny1, Józef Tyburski2, Monika Żurek3

1 Krajowe Centrum Roślinnych Zasobów Genowych – Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin – PIB
Radzików, 05-870 Błonie;
email: d.dostatny@ihar.edu.pl;
2 Katedra Agroekosystemów, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie;
email: jozef.tyburski@uwm.edu.pl;
3 Zakład Genetyki i Hodowli Roślin, Pracownia Kukurydzy i Pszenżyta;
Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin – Państwowy Instytut Badawczy,
email: m.zurek@ihar.edu.pl;

Słowa kluczowe: bioróżnorodność, rośliny uprawne, odmiany regionalne

STRESZCZENIE

Globalizacja doprowadziła do ujednolicenia rynku produktów żywnościowych, co w połączeniu ze wzrostem popytu na żywność w wyniku dynamicznie rosnącej populacji, zwiększyło konkurencję o zasoby naturalne. Pula genowa nowych odmian gatunków uprawnych ulega coraz większemu zawężeniu w celu uzyskania cech zapewniających wysoki poziom plonowania, co prowadzi do zmniejszenia różnorodności genetycznej i ostatecznie może przyczynić się do zaniku całej populacji danego gatunku. Niektóre, dawniej powszechne w uprawie, gatunki roślin zostały całkowicie wyeliminowane z uprawy oraz diety, inne zaś stały się gatunkami marginalnymi. Zjawisku erozji genetycznej, które towarzyszy nowoczesnemu rolnictwa, można przeciwdziałać poprzez ochronę dawnych, miejscowych, tradycyjnych i marginalnych gatunków i odmian roślin uprawnych. Rosnące zainteresowanie rolnictwem ekologicznym stwarza szansę na wprowadzenie do uprawy zapomnianych gatunków lub odmian. Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie potencjału dawnych odmian i zapomnianych gatunków. Przykładowe gatunki i odmiany zostały scharakteryzowane pod kątem cech morfologicznych oraz agronomicznych, określona została ich rejonizacja oraz zalecenia uprawowe. Wskazano także możliwości rejestracji zapomnianych gatunków i dawnych, lokalnych odmian jako tradycyjne lub regionalne.

Monografia Nr 52

 

Skip to content